|
Uw gewicht en onvruchtbaarheid Reeds geruime tijd was bekend dat zowel overgewicht als ondergewicht van de vrouw te maken hebben met onvruchtbaarheid. Als het lichaam onder een bepaalde kritische grens komt is het niet op verantwoorde wijze in staat een zwangerschap uit te dragen, omdat er tijdens de zwangerschap een extra aanslag op de reserves gedaan moet worden. Het lichaam 'schakelt' als het ware de mogelijkheid om zwanger te worden uit, doordat de ovulatie en daarmee de menstruatie uitblijft. We zien dit bij sterke vermagering maar ook bij b.v. topsport en extreme stress. Het bleek tijdens de hongerwinter en tijdens het beleg van Leningrad in de tweede wereldoorlog (beide een combinatie van ernstige ondervoeding en extreme stress) dat vrouwen die al zwanger waren, aan het kind gaven wat het nodig had, en wat overbleef voor hen zelf was. Maar bij die vrouwen die nog niet zwanger waren bleef de menstruatie uit omdat er geen eisprong meer optrad. Het lichaam 'beschermt' zich tegen zwangerschap als de omstandigheden daarvoor niet voldoende gunstig zijn. Ook extreme stress, of sterke gevoeligheid daarvoor kan leiden tot het uitblijven van de ovulatie en daarmee de menstruatie. Natuurlijk kan bij extreem magere mensen met behandeling zoals pulsatiele toediening van LHRH met behulp van een pompje de eisprong toch worden 'geforceerd', maar dat is ten ene male onjuist: aankomen in gewicht is het enige zinnige wat je in die gevallen moet doen. De ideale BMI (Body Mass Index- ook wel Quetelet index genoemd; dit is het gewicht gedeeld door de lengte in meters in het kwadraat- let op: niet 'vierkante meter'1) dient tussen de 20 en 25 te zijn. Het ideaal voor de zwangerschap is 22. Het huidige sociocultureel bepaalde schoonheidsideaal ligt rond de 18; dat is dus te laag voor een zwangerschap. Maar ook te zwaar is niet goed: hoe zwaarder de vrouw wordt, hoe groter de kans op onvruchtbaarheid als gevolg van ovulatiestoornissen. Dit is ook al vele jaren bekend, en ook dat afvallen bij overgewicht de vruchtbaarheid doet toenemen. Iedere kilo eraf vergroot de kans op een goede eisprong.
Fig: Odds ratio met de 95 % betrouwbaarheidsintervallen van de kans op onvruchtbaarheid in relatie tot de BMI in de Nurses' Health Study. (zie ref2) Een van de studies waarbij men hiernaar gekeken heeft is de z.g.n. "Nurses' Health Study", een grote prospectieve studie bij meer dan 50.000 verpleegkundigen in de Verenigde Staten naar allerlei aspecten van de gezondheid, zoals de invloed van roken, hoge bloeddruk, leefstijl en allerlei andere factoren op gezondheid in het algemeen2 . In deze studie heeft Janet Rich-Edwards- van de Universiteit van Harvard- ook gekeken naar de invloed van het gewicht op de kans op onvruchtbaarheid als gevolg van stoornissen in de eisprong. Deze studie leverde een z.g.n. U- vormige curve op: Als je de kans bij een BMI van 22 op 1 stelt, is de kans op ovulatoire onvruchtbaarheid gemiddeld drie keer zo groot bij een BMI van 16 (te licht, 95 % CI 1.8- 4.2) en gemiddeld 5 keer zo groot bij een BMI van 42 (95 % CI 3.5- 7). Nu is deze BMI wel extreem, maar zelfs bij een BMI van 28, wat vaak voorkomt is de kans op ovulatoire onvruchtbaarheid twee keer zo groot. Dit kan voor een deel teniet gedaan worden door veel lichaamsbeweging zoals sport en fitness. Omgerekend wil dat zeggen dat twee maal zoveel vrouwen na een jaar onbeschermde coïtus zich melden met een vruchtbaarheidprobleem, dus gemiddeld van de totale groep geen 10 % maar 20 %. Dit houdt in dat 80 % van de vrouwen binnen een jaar zwanger wordt, maar echter ook dat de maandelijkse kans op een kind halveert! Het enig zinnige is dan ook - al dan niet met hulp- afvallen of aankomen tot een BMI van 22. Overgewicht zal als gevolg van onze veranderde eetgewoontes in onze maatschappij steeds vaker voorkomen. Wij zullen in dat opzicht de Verenigde Staten volgen, waar inmiddels al meer dan de helft van alle burgers overgewicht heeft, en waar overgewicht bijna tot de norm verheven is, terwijl er geen ander land ter wereld is waar de obsessie met het gewicht zo sterk is als in de VS. Ref: 1 Vierkante meter is een oppervlaktemaat. Bijvoorbeeld iemand met een lengte van 1 m 70 cm heeft een waarde van 1,7 x 1,7 =2,89 m2, maar geen lichaamsoppervlak van 2.89 m2 2 Rich-Edwards JW, Spiegelman D, Garland M, Hertzmark E, Hunter DJ, Colditz GA, Willett WC, Wand H, Manson JE. Physical activity, body mass index, and ovulatory disorder infertility. Epidemiology. 2002; 13: 184- 90
22 nov 2003, CAM Jansen |
|
Please send mail to keesj@rdgg.nl with questions or comments about this Web- Site Disclaimer:This information is not intended as a substitute for medical advice of physicians. The reader should regularly consult a physician in matters relating to his or her health and particularly with respect to any symptoms that may require diagnosis or medical attention. © Stichting Medische Voortplanting Voorburg. This material is copyright protected; improper or unauthorized use is an infringement of copyright-laws and is an actionable offense. Original information from this Web-site can only be used if the source is clearly cited. |